Half schuldig

Eén van de redenen waarom ik Nederland indertijd ben ontvlucht, was de enorme regeldrift en de starre handhaving. Natuurlijk moet ik me in Italië ook aan allerlei wetten en regels houden, maar toch kun je hier soms ontkomen aan de lange arm van de wet. Of in ieder geval gedeeltelijk. De autoriteiten zijn hier niet vrij van menselijk sentiment en verklaren je vaak ...: half schuldig.

De eerste keer was 35 jaar geleden. Ik was ervan beschuldigd ongeautoriseerd grondanalyses uit te voeren voor kwekers en hen op basis daarvan te adviseren. Dat was niet geheel onwaar. Vaak stonden er ‘s morgens vroeg een paar driewielers met laadbakken voor mijn deur, met kwekers die me hun zieke plantjes en zakjes grond kwamen laten zien. Omdat ze me als Nederlander toch als een autoriteit op tuinbouwgebied zagen, waren ze me langzamerhand als een soort ‘plantendokter’ gaan zien. Het enige wat ik tot mijn beschikking had was een draagbare grondanalyse-kit – met  een microscoop, een vergrootglas, PH- en een EC-meter – en mijn gezonde verstand. Zo kon ik in grote lijnen vertellen waarom hun plantjes ziek werden. De beloning was in natura: eieren, kippen, wijn, olie, groenten, vers varkensvlees.

Omdat deze bezigheid bij het professionele laboratorium in de buurt niet goed was gevallen, had de directeur daarvan mij aangegeven. Ik was niet ingeschreven bij de Kamer van Koophandel als zelfstandig grondanalist. Maar ik had wel een diploma van de Middelbare Tuinbouwschool. Dat diploma maakte zoveel indruk dat ik vrijgesproken werd van de beschuldiging ongeautoriseerd te werken. Wat overbleef was een boete van 5000 Lire (Fl 4,80!) die de rechter echter zelf voor mij betaalde omdat ik ooit ook zijn oom raad had gegeven over een grondprobleem. Half schuldig dus!

Dezelfde rechtbank veroordeelde mij later tot een half jaar gevangenisstraf en een boete van 500.000 lire voor een ander ‘akkefietje’. Op de duinen, vlakbij mijn huis, had ik samen met anderen een stuk land gekocht waarop ik een kas en zij caravans en prefab-huisjes wilden plaatsen. Het klonk mij al vanaf het begin als een duister zaakje dus ik had me laten voorlichten door twee advocaten die allebei beweerden dat het dik in orde was. Dat bleek dus niet zo te zijn, en vandaar de veroordeling. Toen ik de rechter vertelde dat hij niet mij maar die dure advocaten in de bak moest gooien, lachte hij en fluisterde me in dat ik maar in hoger beroep moest gaan. Dan zou ik er hoogstwaarschijnlijk nooit meer iets over horen. Hij kreeg gelijk: de zaak is verjaard en vergeten. Dus weer: half schuldig.
 
In Italië lopen 230.000 advocaten rond. Dat is dus 1 op elke 250 inwoners. Een civiele zaak duurt gemiddeld 1200 dagen, terwijl dat in Frankrijk 330 is en in Engeland 220. Wanbetalers maken misbruik van dat lange wachten. Ook ontmoedigt het de politie, die met pijn en moeite gevangen boeven weer vrij ziet rondlopen als de tijd is verstreken waarin ze voorgeleid hadden moeten worden. Daar bovenop komt dat Italië om de zoveel jaar een Condono Edilizio uitroept; een kwijtschelding van schuld voor mensen die zonder de benodigde vergunningen woningen of andere gebouwen hebben gebouwd of verbouwd. Daar voor in de plaats betalen ze een fikse boete, die Italië gebruikt om de staatsschuld te verminderen. 

Het Romeinse recht is zo ingewikkeld en op zoveel verschillende manieren uit te leggen dat iedereen zich onzeker en bij voorbaat half-schuldig voelt. Ik was eens erg laat om mijn kinderen van school af te halen en reed te hard over een dubbele streep in een flauwe bocht. Even verderop werd ik aangehouden en de carabinieri vroeg me waarom ik zo dom had gedaan. Ik zei dat mijn kinderen op het schoolplein stonden te wachten, waarop hij antwoordde: ‘Dan heb ik geen tijd om een bekeuring uit te schrijven. Wat doe je hier nog? Snel naar school!' Weer half schuldig bevonden.

E non finisce qui

Chris l' Olandese

© Vakblad voor de Bloemisterij

Reageer