Piramidespel

‘Tja, weet je wat het is?’ vraagt hij. ‘Je móet wel! Anders kun je de helft van wat je verdient wegbrengen naar de belastingen. En daar heb ik geen zin in.’ Een collega-tuinder die uitlegt waarom zijn bedrijf steeds groter wordt.  Een ander voert de kostprijs aan als reden voor zijn expansiedrift. Gestegen kosten, lagere opbrengsten, dus meer stuks produceren om het hoofd boven water te houden. Bittere noodzaak, zo wil hij maar zeggen.

De begrippen economie en groei zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Begrotingen en exploitatierekeningen zijn gebaseerd op groei. Zelfs spaargeld moet groeien. Anders kun je het net zo goed in een ouwe sok bewaren.

Zo zijn we als mensheid steeds maar bezig met het elkaar opjutten om hoger, beter en sneller te gaan. En om dat allemaal voor elkaar te krijgen lenen we geld in de hoop dat de kosten zullen worden gevolgd door de baten.

Alles voor de groei. Want stilstand is achteruitgang. Toch heeft groei ook een keerzijde. Ik hoef maar naar de rendementscijfers bij chrysant te kijken, pas in het Vakblad. Daar wordt niemand vrolijk van. Steeds meer stuks per vierkante meter, maar het rendement blijft dalen. Meer is niet per definitie beter.

Piramidespelen zijn bij wet verboden. Geld inleggen en dan anderen overhalen om dat ook te doen zodat degenen die hoger staan daar weer een deel van krijgen is uit den boze. Want je kunt op je vingers natellen dat dit een keer ophoudt. Gelukkig hebben we ook de legale versie. En die noemen we Economie. Met dit verschil: We leggen niet alleen geld in maar we werken er ook nog voor. En we leveren goederen. Maar verder lijkt het er verrassend veel op. Want als de economie stokt door een crisis staat het hele systeem stil. Een gezonde economie vereist groei. Steeds meer consumeren, steeds meer produceren. Het geld moet blijven rollen, zei Joop den Uyl.

En dus moet de veilingomzet blijven groeien. En de export. Als in Duitsland de groei eruit is dan moeten er andere landen zijn die onze bloemen afnemen. En zo niet, dan hebben we een probleem. Want dan graven we ons eigen graf.

Vandaar ook de naam piramidespel. In zo’n bouwwerk liggen niet voor niets lijken.

© Vakblad voor de Bloemisterij

Reageer